QUAN ĐIỂM CỦA PH. ĂNGGHEN VỀ TƯ DUY LÝ LUẬN

Vấn đề tư duy đã được Ph.  Ăng-ghen bàn đến trong nhiều tác phẩm. Trong tác phẩm “Chống Đuy-rinh”, ở Phần thứ nhất với tên gọi “Triết học”, khi tranh luận với O. Đuy-rinh về vấn đề những nguyên lý, Ph.  Ăngghen viết: “Nếu người ta đặt câu hỏi rằng tư duy và ý thức là gì, chúng từ đâu đến, thì người ta thấy rằng chúng là sản vật của bộ óc con người và bản thân con người, là sản vật của giới tự nhiên, một sản vật đã phát triển trong một môi trường nhất định và cùng với môi trường đó. Vì vậy, lẽ tự nhiên là những sản vật của bộ óc con người, - quy đến cùng cũng là những sản vật của giới tự nhiên - không mâu thuẫn mà lại còn phù hợp với mối liên hệ còn lại của giới tự nhiên”. Từ luận giải nói trên, chúng ta nhận thấy Ph.  Ăngghen đã khẳng định ý thức, tư duy của con người chính là chức năng của bộ não. Bộ não người là một dạng vật chất có tính tổ chức cao, có khả năng sản sinh ra tư duy, ý thức. Quan điểm này không chỉ là sự bác bỏ những luận điểm duy tâm của O. Đuy-rinh khi cho rằng những nguyên lý được rút ra từ tư duy chứ không phải từ thế giới bên ngoài, mà còn khẳng định rõ lập trường duy vật triệt để của Ph. Ăngghen khi bàn về vấn đề tư duy nói riêng và quá trình nhận thức của con người nói chung.