XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG VĂN HÓA TRONG QUÂN ĐỘI, TẠO ĐỘNG LỰC ĐỂ HOÀN THÀNH TỐT MỌI NHIỆM VỤ

Với tư tưởng: "lấy văn hóa soi đường cho quốc dân đi", trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, đường lối, chủ trương, chính sách về văn hóa của Đảng ta được thể hiện thông qua các chỉ thị, nghị quyết, nhất là Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) về "Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc", Nghị quyết Trung ương 9 (khóa XI) về “Xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước”,… góp phần bồi dưỡng tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc, đạo đức, lối sống, nhân cách con người Việt Nam trong thời kỳ mới.

Quán triệt và thực hiện Chỉ thị 143/CT, ngày 12-5-1992, của Tổng cục Chính trị, việc xây dựng môi trường văn hóa thường xuyên được coi trọng, trở thành nhiệm vụ quan trọng trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, phát huy phẩm chất "Bộ đội Cụ Hồ", tạo sức mạnh tổng hợp và động lực để hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. Kết quả nổi bật là, cấp ủy, chỉ huy, cơ quan chính trị các cấp đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn việc xây dựng môi trường văn hóa trong Quân đội đi vào nền nếp, đạt mục tiêu, yêu cầu đề ra, góp phần nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của bộ đội. Đáng chú ý là, việc xây dựng môi trường văn hóa trong Quân đội đã gắn kết chặt chẽ với Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”, nên đã làm cho các giá trị văn hóa được lan tỏa, thấm sâu vào mọi hoạt động của cán bộ, chiến sĩ và làm ngời sáng hình ảnh “Bộ đội Cụ Hồ” trong lòng nhân dân, tăng cường mối quan hệ quân - dân. Việc xây dựng môi trường văn hóa đã bám sát yêu cầu xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, đơn vị vững mạnh toàn diện, nâng cao nhận thức chính trị, bồi dưỡng nhân sinh quan, thế giới quan, phẩm chất, đạo đức, văn hóa cho cán bộ, chiến sĩ; cổ vũ, biểu dương cái tốt, cái đẹp, phê phán và lên án cái xấu, cái ác, cái lạc hậu trong các cơ quan, đơn vị. Qua đó, đã tạo được môi trường văn hóa lành mạnh, giàu tính giáo dục vì mục tiêu xây dựng con người mới trong Quân đội; đẩy mạnh phong trào tu dưỡng, rèn luyện, nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, thực hiện nếp sống chính quy. Đã xuất hiện nhiều mô hình đơn vị có môi trường văn hóa tốt, như: "Sẵn sàng chiến đấu cao, gắn với xây dựng điều lệnh tốt, kỷ luật nghiêm"; "Dạy tốt, học tốt"; "Các đồn Biên phòng là điểm sáng văn hóa vùng biên giới"; "Giữ tốt, dùng bền, an toàn, tiết kiệm"; "Đẹp nhà, đẹp doanh trại, đẹp trận địa, đẹp tình quân dân". Nhiều cuộc vận động sáng tác, cuộc thi, trại sáng tác được tổ chức, hướng về cơ sở, thu hút đông đảo tác giả trong và ngoài Quân đội tham gia, cho ra đời những tác phẩm báo chí, văn học nghệ thuật chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu văn hóa, tinh thần của bộ đội. Việc bảo đảm sách, báo, phim ảnh, phát thanh, truyền hình, thông tin nội bộ,… được thường xuyên quan tâm chỉ đạo; mô hình xây dựng doanh trại “xanh, sạch, đẹp” được nhân rộng, làm cho khuôn viên của các đơn vị được quy hoạch, chỉnh trang, tạo cảnh quan, môi trường chính quy, thống nhất; các tệ nạn tiêu cực đều được ngăn chặn, loại bỏ. Có thể khẳng định, việc xây dựng môi trường văn hóa tốt đẹp, lành mạnh, phong phú trong Quân đội đã làm chuyển biến mạnh mẽ nhận thức, tình cảm và nâng tầm cảm thụ về văn hóa của cán bộ, chiến sĩ. Các mối quan hệ trong đơn vị được xử lý hài hòa, trong sáng, đúng quy định của Quân đội, phù hợp với thuần phong, mỹ tục Việt Nam, luôn thấm đượm tình đồng chí, đồng đội, gắn kết chặt chẽ cá nhân với tập thể, giữa bộ đội với nhân dân, đơn vị với địa phương.

Với nhiều hình thức, nội dung hoạt động phong phú, các đơn vị đã tăng cường công tác dân vận, giao lưu, kết nghĩa, trở thành điểm sáng văn hóa, chỗ dựa tin cậy của nhân dân trên địa bàn. Nét đẹp văn hóa trong Quân đội được tỏa sáng qua các phong trào có ý nghĩa thiết thực, như: "Đền ơn đáp nghĩa", "Xóa đói giảm nghèo", "Quân đội chung sức xây dựng nông thôn mới"; xây dựng Nhà tình nghĩa, Nhà tình thương, Nhà đồng đội và trong các hoạt động giúp nhân dân lao động sản xuất, nâng cao đời sống, cũng như phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai. Quán triệt phương châm "gắn xây với chống", "lấy xây để chống", các đơn vị luôn coi trọng giáo dục, bồi dưỡng nâng cao khả năng tự đề kháng của cán bộ, chiến sĩ và chủ động đấu tranh với những loại hình văn hóa xấu độc, các biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ; đồng thời, tích cực đấu tranh làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, nhằm “phi chính trị hóa” Quân đội, qua đó góp phần giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trong Quân đội.

Tuy nhiên, nghiêm túc nhìn nhận, trong thực hiện vẫn còn những thiếu sót, khuyết điểm cần khắc phục, như: nhận thức về sự cần thiết phải xây dựng môi trường văn hóa trong Quân đội của một số cấp ủy, chỉ huy chưa sâu sắc, còn mắc bệnh hình thức, chạy theo thành tích, chưa chú ý đến chất lượng, hiệu quả; nội dung, hình thức tiến hành chậm đổi mới, thiếu linh hoạt. Một số cán bộ chuyên trách chưa bám sát thực tiễn, thiếu năng động, sáng tạo; nền nếp hoạt động các loại hình văn hóa chưa thường xuyên.

Những năm tới, nước ta tiếp tục hội nhập kinh tế thế giới sâu rộng, sự giao lưu, giao thoa văn hóa diễn ra mạnh mẽ, tác động trực tiếp đến đời sống văn hóa, tinh thần của toàn xã hội. Trong khi đó, mặt trái cơ chế thị trường ảnh hưởng không nhỏ đến các giá trị văn hóa, đạo đức, lối sống; những biểu hiện thương mại hóa trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, báo chí làm nảy sinh những thị hiếu thấp kém, hạ thấp chức năng giáo dục tư tưởng, thẩm mỹ... Các thế lực thù địch đẩy mạnh chiến lược "Diễn biến hòa bình" trên lĩnh vực tư tưởng, văn hóa, chống phá ta quyết liệt dưới nhiều thủ đoạn, hình thức tinh vi, thâm độc. Do đó, việc tập trung xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, tư tưởng, văn hóa, làm cơ sở để nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu, hoàn thành thắng lợi mọi nhiệm vụ được giao có một ý nghĩa hết sức quan trọng. Đây cũng là yêu cầu cốt lõi của xây dựng môi trường văn hóa tốt đẹp, lành mạnh, phong phú trong Quân đội, gắn với Phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa" của Quốc gia. 

Nguồn: http://tapchiqptd.vn